Komeleya Nivîskarên Kurd li Swêdê: Xelîl Duhokî: Pêwîst e herdu zarava jî resmî bin

Xelîl Duhokî: Pêwîst e herdu zarava jî resmî bin
================================================================================
Haluk Ozturk on 04 March, 2009 08:52:00
 
STOCKHOLM-26 tîrmeh 2008- Serokê berê yê KNKS, Xelîl Duhokî di
hevdîtineke digel rêvebirên KNKS de, li ser rewşa Kurdistana başûr
agadarî dan. Xasma pirsiyarên li ser kêşa  resmiyeta zaravayan ronî kir.
Gelo biryareke hukumeta Kurdistanê heye ku tenê zaravayê soranî wek zimanê
resmî dipejirîne? Yan jî wê bipejirîne? Encamên biryareke weha wê çi
bin? Gelo bi rastî jî pêşeroja  kurmanciyê di xeterê de ye? Û gelek
pirsên weha ji birêz Duhokî hatin kirin.Kek Xelîl Duhokî, ku bi xwe nuha li
Kurdistana başûr dijî û di Wezareta Rewşenbîriyê de kar dike li ser van
pirsan û li ser rewşa Kurdistana başûr bi giştî axifî. Ew, wek
rewşenbîrekî xemxur ê çand û edebiyata kurdî, bi salan e keda xwe dike
nav avadankirin û pêşdabirina civakê û ji nêzîk ve rewşê dişopîne.
Lewma agadariyên wî li ser rewşa Başûrê Kurdistanê, ji destê yekemîn e.
Duhokî bi xweşbînî qala avakirina sazî û dezgehên îdarekirina welêt
kir. Wî diyar kir ku digel kil-kêmasiyan, muesesebûn û îdareya dewletî
gihaye qonaxeke bilind. Pêşketineke gelekî berbiçav heye, ku her kurdekî
welatparêz pê serbilind dibe. Lê mixabin problemên mezin jî hene ku li
benda çareseriyê ne. Bi kurtî, wek pakêt, ango bi tevayî rewş baş e li
gor kek Xelîl Duhokî.
Li ser pirsiyara “Gelo biryareke hukumeta Kurdistanê heye ku tenê zaravayê
soranî wek zimanê resmî dipejirîne?” weha bersiv da:
- Heqîqet ew e ku siyaseteke pir eşkere ya hûr-kûr hatibe analîzkirin û
biryarkirin nîne. Bêguman gelek derdorên ku dixwazin bes soranî bibe zimanê
standart  hene. Ew hewl didin ku ya xwe bi serxînin. Heta nuha hîna biryareke
tevayî ji alî parlementoyê ve nehatiye girtin. Lê di pirsa zimanê
perwerdeyê de biryareke dawî heye ku zaravayê kurmancî di dibistanê de bes
ji pola yekê (1) heta şeşa (6) bête xwendin, dûra soranî be heta dawiya
xwendina zankoyê jî. Ev yek dibe sedemê neheqî û newekhevîyeke gelekî 
mezin. Şagirdên herêma Bahdînan di xwendina bilind da li paş
dimînin..Bêguman him rewşenbîr û him jî gel bi xwe li Bahdînan ji vê
yekê ne razî ne.
Li gor ray û dîtina kek Xelîl Duhokî çareseriya herî baş, adîl û
demokratîk ew e ku herdu zarava jî bibin zimanê resmî. Mesela wek Norweçê.
Yek welat e, yek gel e, yek netewe ye, lê du zimanên wan resmî ne. Norweciya
kevn û ya nû herdu jî resmî ne. Di rewşa îro de parastina yek zaravayî ne
realîst e, yekitiya ziman bes li ser masê bi biryara piraniyê pêk nayê. Di
bingehê xwe de ev helwest ziyanê dide yekitiya neteweyî jî. Di dawiya
axaftina xwe de Duhokî got: “Lê em bi hêvîne ku ev pirs jî wek gelek
pirsên dî wê bête çareserkirin.